تضمین کرامت انسانی در فرایند قضایی در نظام حقوقی ایران

نویسنده:

احمد تمسکی بیدگلی* ، مهدی رهبر ، حامد رستمی نجف آبادی

پیام:

نوع مقاله:

مقاله پژوهشی/اصیل (دارای رتبه معتبر)

چکیده:

کرامت انسان از مهم ترین حقوق انسان و مورد توجه نظام های حقوقی در عصر حاضر به شمار می رود. رعایت این حق صرفا نباید به عنوان یک توصیه اخلاقی در نظر گرفته شود، بلکه نظام های حقوقی می بایست نسبت به استیفای این حق در عرصه اجتماع و در مواقع مواجه شدن با چالش ها، تضمین هایی را قرار داده تا حفظ و رعایت کرامت انسان در عمل محقق شود. کرامت انسانی افراد با قرارگرفتن در فرآیند قضایی از شروع تا پایان نیازمند صیانت و تضمین است. در نظام حقوقی ایران تضمین هایی جهت رعایت کرامت انسانی افراد و حقوق ناشی از این کرامت در فرآیند قضایی پیش بینی شده است که می بایست مورد توجه قرار گیرد. تضمین های مذکور با تاکید بر حقوق افراد، موجب می شود هریک از مقامات و مسوولین اعم از مقامات قضایی و ضابطین درصورت نادیده گرفتن حق کرامت انسانی مورد تعقیب کیفری یا انتظامی قرار گیرند. در این مقاله با روش توصیفی - تحلیلی به موضوع تضمین کرامت انسانی در فرآیند قضایی در نظام حقوقی ایران پرداخته و به این نتیجه می رسد که اولا قوانین موضوعه در ایران دربردارنده مولفه های تضمین کرامت انسانی در فرآیند قضایی است؛ ثانیا این تضمین ها صرفا مخصوص متهم و محکومین نمی باشد و نسبت به سایر افرادی که در فرآیند قضایی نقش دارند، مولفه های تضمین کرامت انسانی وجود دارد که می توان به مولفه های تضمین کرامت انسانی قاضی اشاره نمود؛ ثالثا در مواردی به دلیل وجود خلاهای قانونی، نیاز به وضع قوانین جدید و ایجاد سازوکارهای اجرایی جهت تضمین کرامت انسانی افراد در فرآیند قضایی وجود دارد.

کلیدواژگان:

کرامت انسانی ، اسلام ، تضمین ، نظام حقوقی ایران

زبان:

فارسی

انتشار در:

نشریه فقه جزای تطبیقی، سال پنجم شماره 3 (پاییز 1404)

صفحات:

209 تا 222